• 沒有找到結果。

如何求出

N/A
N/A
Protected

Academic year: 2022

Share "如何求出"

Copied!
9
0
0

加載中.... (立即查看全文)

全文

(1)

如何求出 1 + 2 + 3 + · · · + n

陳國裕

1、 引言

.. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .

.. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .

.. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .

.. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .

... ... ... ...

圖一

在上圖中是一個 5×5 的正方形, 如果問 圖中總共有幾個正方形? 這個問題相信很多 人都曾看過。 邊長為 1 的正方形有 5

2

個, 邊 長為 2的正方形有 4

2

個,· · ·, 邊長為5的正方 形有 1

2

個; 總共有 5

2

+4

2

+3

2

+2

2

+1

2

個;

因為數字並不大, 一個一個算也不難算出。 但 是如果把題目改成n ×n 的正方形, 則總共有 n

2

+(n−1)

2

+· · ·+3

2

+2

2

+1

2

個, 當 n 是一 個比較大的數, 雖然可以利用電腦把它算出, 不過更希望把它的結果用一個式子表示出來。

德國數學家高斯在上小學時, 他的老師 曾經出一個問題, 求 1 + 2 + 3 + · · ·+ 100 的 和, 叫每位同學計算。 當其他同學還在一個一 個慢慢加的時候, 高斯用一點技巧很快就算 出答案。 他的老師也很驚訝他能那麼快算出 來。這個故事早已流傳久遠, 但是求 1

2

+2

2

+

3

2

+· · ·+n

2

就比較不容易。 在目前高一的教 科書中是利用 (k + 1)

3

− k

3

= 3k

2

+ 3k + 1 來做, 雖然它可以做出來, 而且也是相當簡潔 的方法, 但是給人的感覺太突然, 為什麼會想 到要利用完全立方公式? 在學習數學的過程 中, 探索發現的過程也是很重要, 同一個問題 經由不同的人來思考, 結果可能會相同, 但是 過程卻不一定會相同。 看別人處理問題的方 法吸收到一些經驗, 這樣可以幫助自己以後 面對問題時有思考的方向而不會束手無策。

2、 思考過程

符號說明: 用 S

n

或 f (n) 表示級數前 n 項的和。

在學習的過程中, 常常看到別人的解題 方法; 一種方法有時可以解決很多的問題, 就 好像是一個原則, 也可以這樣來想, 一種方法 就類似一種藥品, 甲生病時, 服用了某一種 藥, 結果病好了, 現在乙也得了跟甲類似的病, 醫生很自然會建議乙服用甲用過的那一種藥。

求級數 1+2+3+· · · 100 的和時, 對於 沒有學過等差級數的人, 他可能會一項一項 的加; 雖然這個方法讓人覺得並不很好, 不過 只要加以適當的修正, 可能這個方法也可以 做出來, 對於一般人來說, 直覺的想法認為只

76

(2)

如何求出

1 2 + 2 2 + 3 2 + · · · + n 2 77

要加 99次就可求出結果而沒有注意到要觀察 在計算中所得到的數, 如果在做的過程中有 把前 2 項的和、 前 3 項的和、 前 4 項的和、· · · 列出來, 再觀察所列出的數列, 有找到它的規

則, 那就不必真的做 99 次的加法。

方法一: 利用求出級數的前幾項和來猜 測它的一般項。

N 1 2 3 4 5 6 7 8 9

n

2

1 4 9 16 25 36 49 64 81

S

n

1 5 14 30 55 91 140 204 285

S

n

5 2 × 7 2 × 3 × 5 5 × 11 7 × 13 2

2

×5 × 7 2

2

×3 × 17 3 × 5 × 19

因數 5 7 11 13 17 19

S

n

2n+1 1

3

1 2

10 3

5 7

28 3

12 15

S

n

2n+1 1 3

3 3

6 3

10 3

15 3

21 3

28 3

36 3

45 3

先求出 S

n

的前 9項, 再把每個 S

n

做質 因數分解, 由表中的第五列可猜測 S

n

中會有 因數 2n + 1, 再由表中的第七列可猜測

S

n

2n + 1=1

3(1 + 2 + 3 + · · · + n)

=1

3 × n(n + 1) 2 ,

S

n

=1

3 ×n(n + 1)

2 ×(2n + 1)

=n(n + 1)(2n + 1) 6

方法二: 利用分項對消分數約分的方法。

N 2 3 4 5 6 7 8 9

S

n

S

n−1

5 1

14 5

30 14

55 30

91 55

140 91

204 140

285 204

5

2×7 5 3×5 7 2×3 11 7×13 5×11 2

2

13 ×5 3×17 5×7 2 5×19

2

×17

3 ×

5 3

2 ×

7 5 5 3

×

9 7 3 2

×

11 9 7 5

×

13 11 4 3

×

15 13 9 7

×

17 15 5 4

×

19 17

3

1

×

5 3 4 2

×

7 5 5 3

×

9 7 6 4

×

11 9 7 5

×

13 11 8 6

×

15 13 9 7

×

17 15 10 8

×

19 17

跟方法一類似, 先列出

S S

n

n−1 的前 8 項, 由上表的第五列, 可以猜測

S

n

S

n−1

= n+ 1

n−1 ×2n + 1 2n − 1。 S

2

S

1

= 3 1× 5

3,S

3

S

2

= 4 2 ×7

5, S

4

S

3

= 5 3 ×9

7, . . . ,

S

n−2

S

n−3

=n−1

n−3× 2n − 3 2n − 5, S

n−1

S

n−2

= n

n−2× 2n − 1 2n − 3, S

n

S

n−1

=n+ 1

n−1× 2n + 1 2n − 1, S

2

S

1

× S

3

S

2

× S

4

S

3

× · · ·

×S

n−2

S

n−3

× S

n−1

S

n−2

× S

n

S

n−1

(3)

= (3 1 × 5

3) × (4 2 × 7

5) × (5 3× 9

7)

× · · · ×(n−1

n−3× 2n − 3 2n − 5)

×( n

n−2× 2n − 1 2n − 3)

×(n+ 1

n−1× 2n + 1 2n − 1) S

n

S

1

= (3 1 × 4

2× 5

3× · · · × n−1 n−3

× n

n−2× n+ 1 n−1) × (5

3 × 7 5× 9

7

× · · · ×2n − 3

2n − 5 × 2n − 1 2n − 3

×2n + 1

2n − 1), 又 S

1

= 1

S

n

= (n(n + 1)

1 × 2 )(2n + 1 3 )

= n(n + 1)(2n + 1) 6

方法三: 利用分項對消的減法。

S

1

= 1

2

, S

2

− S

1

= 2

2

, S

3

− S

2

= 3

2

, S

4

− S

3

= 4

2

, . . . , S

n

− S

n−1

= n

2

全部式子相加 S

n

= 1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ · · ·+ n

2

看一下式子 S

n

− S

n−1

= n

2

, S

n

是 未知的, 所以由這個式子無法寫出 S

n

, 換一 個角度來看,S

n

是跟 n 有關的數, S

n−1

是跟 n−1 有關的數, 兩個相減要產生 n

2

, 既然 S

n

是跟 n 有關的數, 最簡單的想法就是把 S

n

分別用 n, n

2

, n

3

, . . . 代換, n − (n − 1) = 1 不會產生 n

2

故不合, n

2

−(n−1)

2

= 2n−1 也不能產生 n

2

故不合, n

3

−(n − 1)

3

= 3n

2

−3n + 1 有 n

2

產生, 可以試試看, 令 n= 1, 2, 3, . . . , n 分別代入

1

3

−0

3

= 3 × 1

2

−3 × 1 + 1

2

3

−1

3

= 3 × 2

2

−3 × 2 + 1 3

3

−2

3

= 3 × 3

2

−3 × 3 + 1

...

n

3

−(n − 1)

3

= 3n

2

−3n + 1 全部式子相加

n

3

= 3 × (1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ · · · + n

2

)

−3×(1+2+3+ · · · + n)+n × 1 n

3

= 3S

n

−3 ×n(n + 1)

2 + n n

3

= 3S

n

−3n

2

2 − 3n 2 + n n

3

+3n

2

2 +n

2 = 3S

n

3S

n

=2n

3

+3n

2

+n

2 =n(n+1)(2n+1) 2

S

n

=n(n + 1)(2n + 1) 6

因為 S

n

是跟 n 有關的數, 當 n 改變時, S

n

也會跟著改變, 所以把 S

n

當作 n 的函數, 令 f(n) = S

n

= 1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ · · · + n

2

。 從 f(n) 的形式來看, f (n) 應該是多項式函數 而且它的次數至少是二次, 因此從二次函數 做起。

假設f (n)是二次函數, 而二次函數只要 有三個不同的函數值就可以決定。 設f (n) = an

2

+ bn+ c, 且f (1) = 1,f (2) = 5,f (3) = 14分別代入

 

 

 

 

a+ b + c = 1 4a + 2b + c = 5 9a + 3b + c = 14

解出

 

 

 

 

a=

5 2

b= −

7 2

c= 2 f(n) = 5

2n

2

−7 2n+ 2

把 n = 4 代入驗算 f (4) =

5 2

×4

2

7 2

× 4 + 2 = 28 6= 30 = f (4) 故不合。

(4)

如何求出

1 2 + 2 2 + 3 2 + · · · + n 2 79

假設f (n)是三次函數, 而三次函數只要 有四個不同的函數值就可以決定。 設f (n) = an

3

+ bn

2

+ cn + d, 且f (1) = 1,f (2) = 5,f (3) = 14,f (4) = 30 分別代入

 

 

 

 

 

 

a+ b + c + d = 1 8a + 4b + 2c + d = 5 27a + 9b + 3c + d = 14 64a + 16b + 4c + d = 30

解出

 

 

 

 

 

 

a =

1 3

b =

1 2

c=

1 6

d= 0 f(n) = 1

3n

3

+ 1

2n

2

+1 6n

=n(n + 1)(2n + 1) 6

把 n = 5 代入驗算 f (5) =

5×6×11 6

= 55 合; 把 n = 9 代入驗算 f (9) =

9×10×19 6

= 285 合; 再代入其他的數驗算也合, 因此猜測 f(n) 是三次函數是合理的。

f(n) − f (n − 1)

=1

6n(n + 1)(2n + 1)

−1

6(n−1)((n−1)+1)(2(n−1)+1)

=1

6n(n+1)(2n+1)−1

6n(n−1)(2n−1)

=1

6n((2n

2

+ 3n + 1) − (2n

2

−3n + 1))

=1

6n×6n = n

2

再由分項對消的方法即可證明前面用函數的 觀點做的結果是正確。

方法四: 利用倒過來寫相加。

1

2

+ (2n)

2

= 1

2

+ (n + n)

2

= 1

2

+ n

2

+ 2nn + n

2

2

2

+ (2n − 1)

2

= 2

2

+ (n + (n − 1))

2

= 2

2

+ n

2

+ 2n(n − 1) + (n − 1)

2

3

2

+ (2n − 2)

2

= 3

2

+ (n + (n − 2))

2

= 3

2

+ n

2

+ 2n(n − 2) + (n − 2)

2

...

n

2

+ (n + 1)

2

= n

2

+ (n + 1)

2

= n

2

+ n

2

+ 2n × 1 + 1

2

全部式子相加

S

2n

= S

n

+ n × n

2

+ 2n(1 + 2 + 3 +

· · ·+ n) + S

n

S

2n

= 2S

n

+ n

3

+ 2n × n(n + 1) 2

S

2n

= 2S

n

+ 2n

3

+ n

2

(1) 在這個式子中,S

2n

與 S

n

類似是兩個未 知數, 既然有兩個未知數, 又要把它解出, 聯 想到解聯立方程式。

S

2n

= 1

2

+ 3

2

+ 5

2

+ · · · + (2n − 1)

2

+2

2

+ 4

2

+ 6

2

+ · · · + (2n)

2

2

2

+ 4

2

+ 6

2

+ · · · + (2n)

2

= 4(1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ · · · + n

2

) = 4S

n

1

2

= (2×1−1)

2

= 2

2

×1

2

−2×2×1+1

2

3

2

= (2×2−1)

2

= 2

2

×2

2

−2×2×2+1

2

(5)

5

2

= (2×3−1)

2

= 2

2

×3

2

−2×2×3+1

2

...

(2n − 1)

2

= (2 × n − 1)

2

= 2

2

× n

2

−2 × 2 × n + 1

2

全部式子相加

1

2

+ 3

2

+ 5

2

+ · · · + (2n − 1)

2

= 2

2

×(1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ · · · + n

2

)

−2×2×(1+2+3+· · ·+n)+n × 1

2

= 4S

n

−4 × n(n + 1) 2 + n

= 4S

n

−2n

2

−2n + n

= 4S

n

−2n

2

− n

S

2n

= (4S

n

−2n

2

− n) + 4S

n

= 8S

n

−2n

2

− n (2) 由 (1)(2) 兩式

8S n − 2n 2 − n

= S 2n = 2S n + 2n 3 + n 2

6S n = 2n 3 + 3n 2 + n = n(n + 1)(2n + 1) S n = n (n + 1)(2n + 1)

6

方法五: 利用堆疊與體積的觀念。

... ..

.. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .

.. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .

.. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .

.. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .

.. .. . .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. . .. .

.. .. . .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. . .. .. . .. . ... ... ... ... ...

圖二

... .

.. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .

. .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . ..

. .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . ..

. .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . ..

. .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . ..

. .. . .. .. . .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. . .. .. . .. ... ... ... ... ...

. .. . .. .. .. .. . .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .

圖三

在求 1 + 2 + 3 + · · · + n 的過程中, 也 可以用面積來做。 把上圖二的 T

5

補成三角形 (如圖三), 再用三角形面積列式即可求出。

T

5

+1

2×(5 + 1) = 1

2×(5 + 1)×(5 + 1) T

5

= 5 × (5 + 1)

2

在求 T

5

過程中利用到三角形面積, 要 求 S

5

時, 用角錐的體積來做做看。

角錐的體積 = 1

3 × 底面積 × 高 角柱的體積 = 底面積 × 高

三角柱X(如圖四): 它是一個單位正方體 的一半, 其體積是1

2。

四角錐Y (如圖五): 底面ABCD為正方形 AE⊥AB, AE⊥AD, AE = AB = 1, 它的體積為1

3。

(6)

如何求出

1 2 + 2 2 + 3 2 + · · · + n 2 81

... .

.. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . ..

. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . ..

. ..

... ...

. .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. . .. .. . ..

... ...

... ...

... ...

. ...

. ...

.. ...

. ...

. .

... .

.. . .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. . .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. . .. .. . .. .

圖四

(7)

... ..

. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .

.. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. .. . .. .. . .. .. .. .. . .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. .. . .

. . .. . . .. . . .. . . .. .. .. .. .. .. .. .. . . .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. . .. . . .. . ..

.. . . . .. . . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . . .. . . . .. . . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . . .. . . . .. . . . . . .. . . . .. . . . . . .. . . . .. . . . . . .. . . . .. . . . . . .. . . . . . .. . . . .. . . . . . .. . . . .. . . . . . .. . . . .. . . . . . .. . . . .. . . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . .. . . . . . .. . . . .. . . . . . .. . . . .. . . . . . .. . . . .. . . . . . .. . . . .. . . . . . .. . . . . . .. . . . .. . . . . . .

. . .. .. .. .. .. . . .. .. .. .. .. . . .. .. .. .. .. . .. . .. .. .. .. . .. . .. .. .. .. .. .. . . .. .. .. .. . .. . .. .. .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . . . .. .. .. .. .. . ..

.. .. . .. . .. .. . . .. . .. . .. .. . . .. . .. . .. .. . .. . . .. . .. .. . .. . . .. . .. . .. .. . . .. . .. . .. . .. .. . . .. . .. . .. .. . . .. . .. . .

.

...

.. . .. .. . .. .. . . . . . . . . . . . .

A B

C D

E

圖五

.. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .

.. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .

.. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .

.. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .

... ... ... ... ...

.. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. . .. .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. . .. .. .. . .. .. . .. .. . .. .. . .. .. .

1 2 3 4 5 6

1 2 3 4 5 6

圖六

圖六是一個 6×6 的正方形, 要做 S

5

= 1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ 4

2

+ 5

2

的堆疊, 5

2

就用一個 5 × 5 × 1 的長方體放在圖六上且 5 × 5 的 一面朝下並且有一個角放在 (1,1) 的位置上, 其他四個也都用相同的方法放在圖六上, 則 (1,1) 的高度為5,(2,1),(2,2),(1,2) 的高度為 4,(3,1),(3,2),(3,3),(1,3),(2,3) 的高度為 3, . . .。 在 (1,1),(2,2),(3,3),(4,4),(5,5),(6,6) 各放一個四角錐 Y, 使其正方形面向下, 等腰 直角三角形的兩面分別向圖六的後方及左方, 除了對角線 6 格之外的其他 30 格各放一個三 角柱 X, 在對角線下方的位置, 三角柱的兩 個正方形面分別向下及向左, 在對角線上方 的位置, 三角柱的兩個正方形面分別向下及

向後, 最後整個形狀類似四角錐 Y , 只不過 尺寸加大而已。 利用兩種方法計算它的體積 而求出 S

5

S

5

+ (5 + 1) × 1

3+ ((5 + 1)

×(5 + 1) − (5 + 1)) ×1 2

= 1

3×(5 + 1)

2

×(5 + 1) 如果把 5 改成 n, 則

S

n

+ (n + 1) × 1

3+ ((n + 1)

×(n + 1) − (n + 1)) × 1 2

=1

3 ×(n + 1)

2

×(n + 1) S

n

+2

6(n + 1) + 3

6n(n + 1)

=2

6 ×(n + 1)

2

×(n + 1) S

n

=2

6 ×(n + 1)

2

×(n + 1)

−2

6(n + 1) − 3

6n(n + 1) S

n

=1

6×(n+1)×(2(n+1)

2

−2−3n) S

n

=1

6×(n+1)×(2n

2

+4n+2−2−3n) S

n

=1

6×(n+1)×(2n

2

+n) S

n

=n(n + 1)(2n + 1)

6

方法六: 在方法五中用到堆疊, 還是以 圖六來看, 現在只看堆疊好但是尚未放上角 錐及角柱的情形。 目前是做 S

5

的堆疊, 由圖 六中看, 高度為 5 只有 1 格, 高度為 4 有 3 格, 高度為 3有 5格, 高度為 2有 7格, 高度為 1有 9 格; 所以 S

5

= 1 × 5 + 3 × 4 + 5 × 3 +

(8)

如何求出

1 2 + 2 2 + 3 2 + · · · + n 2 83

7 × 2 + 9 × 1, 如果把 5 改為 n, 則 S

n

=1 × n + 3 × (n − 1) + 5

×(n − 2) + · · · + (2n − 1) × 1

=(2 × 1 − 1) × ((n + 1) − 1) +(2 × 2 − 1) × ((n + 1) − 2) +(2 × 3 − 1) × ((n + 1) − 3) + · · · +(2n − 1) × ((n + 1) − n)

(2 × 1 − 1) × ((n + 1) − 1)

=2×1×(n+1)−2×1×1−(n+1)+1 (2×2−1)×((n+1)−2)

=2×2×(n+1)−2×2×2−(n+1)+2 (2×3−1)×((n+1)−3)

=2×3 ×(n+1)−2×3×3−(n+1)+3 ...

(2 × n − 1) × ((n + 1) − n)

=2×n×(n+1)−2×n×n−(n+1)+n 全部式子相加

S

n

= 2(n + 1)(1 + 2 + 3 + · · · + n)

−2(1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ · · · + n

2

)

−n(n+1)+(1+2+3+· · ·+n) S

n

= 2(n + 1) × n(n + 1)

2

−2S

n

− n(n + 1) + n(n + 1) 2 3S

n

= n(n + 1)

2

− n(n + 1)

2 3S

n

= n(n + 1)

2 (2(n + 1) − 1) S

n

= n(n + 1)(2n + 1)

6

方法七:

(1 + 2 + 3 + · · · + n)

2

= 1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ · · · + n

2

+ 2 × (1 × 2 +1 × 3 + 1 × 4 + · · · + 1 × n

+2 × 3 + 2 × 4 + · · · + 2 × n +3 × 4 + · · · + 3 × n

...

+(n − 1) × n)

= 1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ · · · + n

2

+ 2 × (2 × 1 +3 × (1 + 2) + 4 × (1 + 2 + 3) + · · · +n × (1 + 2 + 3 + · · · + (n − 1))

= 1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ · · · + n

2

+ 2 × (2 × 1 +3 × 2 × 3

2 + 4 × 3 × 4 2 + · · · +n × (n − 1) × n

2 )

= 1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ · · · n

2

+ 2

2

×1

+3

2

×2 + 4

2

×3 + · · ·+n

2

×(n − 1)

= 1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ · · · + n

2

+2

2

×(2 − 1) + 3

2

×(3 − 1) +4

2

×(4 − 1) + · · · + n

2

×(n − 1)

= 1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ · · · + n

2

+ 2

3

−2

2

+3

3

−3

2

+ 4

3

−4

2

+ · · · + n

3

− n

2

= 1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ · · · + n

2

+ 1

3

−1

2

+2

3

−2

2

+3

3

−3

2

+4

3

−4

2

+· · ·+n

3

−n

2

= 1

3

+ 2

3

+ 3

3

+ · · · + n

3

1

3

+ 2

3

+ 3

3

+ · · · + n

3

= (1 + 2 + 3 + · · · + n)

2

(跟前面相同部分省略)

(9)

= 1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ · · · + n

2

+ 2

2

×1 +3

2

×2+4

2

×3+· · ·+n

2

×(n−1)

= S

n

+ 1 × (1 + 1)

2

+ 2 × (2 + 1)

2

+ 3

×(3+1)

2

+· · ·+(n−1)×((n−1)+1)

2

= S

n

+ 1 × (1

2

+ 2 × 1 + 1) + 2 × (2

2

+2×2+1)+3×(3

2

+2×3+1)+· · · +(n−1)×((n−1)

2

+2×(n−1)+1)

= S

n

+ 1

3

+ 2 × 1

2

+ 1 + 2

3

+2 × 2

2

+ 2 + 3

3

+ 2 × 3

2

+ 3 + · · · +(n−1)

3

+2×(n−1)

2

+(n−1)

= S

n

+ 1

3

+ 2 × 1

2

+ 1 + 2

3

+2 × 2

2

+ 2 + 3

3

+ 2 × 3

2

+ 3 + · · · +(n − 1)

3

+ 2 × (n − 1)

2

+ (n − 1) +n

3

+2×n

2

+n−n

3

−2×n

2

−n

= S

n

+ (1

3

+ 2

3

+ 3

3

+ · · · + n

3

) +2 × (1

2

+ 2

2

+ 3

2

+ · · · + n

2

) +(1+2+3+· · ·+n)−n

3

−2n

2

−n

= S

n

+ (1

3

+ 2

3

+ 3

3

+ · · · + n

3

) +2S

n

+n(n + 1)

2 − n

3

−2n

2

− n

= 3S

n

+ (1

3

+ 2

3

+ 3

3

+ · · · + n

3

) +n

2

2 + n

2 − n

3

−2n

2

− n

= 3S

n

+ (1

3

+ 2

3

+ 3

3

+ · · · + n

3

)

−n

3

− 3n

2

2 − n

2 0 = 3S

n

− n

3

− 3n

2

2 − n 2 3S

n

= n

3

+ 3n

2

2 + n 2 3S

n

= n

2(2n

2

+ 3n + 1) S

n

= n(n + 1)(2n + 1)

6

3、 結語

有很多人研究求 1

2

+2

2

+3

2

+· · ·+n

2

的方法, 由於每個人的想法不一, 因而產生的 解法也各自不同。 在以前學習創造力的課程 中, 聽過這樣一句話, 「無中生有」 是比較難, 而 「有中生新」 是比較容易的。 在現有的問題 上加以改良, 以得到新的結果。 方法一是從知 道數列的前幾項看出它的一般項, 這種由特 殊的例子推測到一般的現象, 在數學上是很 常用的。 方法二、 三是用分項對消, 在很多題 目都有用到, 只是為想到 (n + 1)

3

− n

3

= 3n

2

+ 3n+ 1 這個公式找到一個理由來解釋。

方法四是利用倒過來寫相加的技巧, 而這個 方法讓我感覺較深刻, 也是一個 「有中生新」

的例子。 要找到一個新的方法有時並不容易, 但是可以利用現有的方法加以修正而得到一 個改良的方法, 這樣也是一種創新。 在這個方 法中, 第一個方程式列出之後, 為了找另外一 個方程式讓我困擾很久, 幾乎想要放棄, 後來 終於找到另外一個方程式。 所以只要能夠堅 持不放棄, 最後終能成功。 在科學上有很多的 發現也是如此。 方法五是用體積的觀念, 這種 方法也很多人想過。 方法七中, 我們的目標是 平方, 卻是先得到立方的結果。 如果以能夠推 廣到求 1

k

+ 2

k

+ 3

k

+ · · · + n

k

, k 為正整 數, 方法三, 用到 (n + 1)

k

= n

k

+ kn

k−1

+

· · ·+ kn + 1 是好方法, 而用函數的觀點也 很好。

— 本文作者任教於台北市和平高中國中 部—

參考文獻

相關文件

以虛偽不實之方式申請原產地證明 書,或使用該原產地證明書,且該 貨品遭進口方政府展開關務詐欺調

這是本期 「有朋自遠方來」 訪談中的主要內容。 Frans Oort 教授 以他的 親身體驗, 分享他所知道的 Alexandre Grothendieck, Jean-Pierre Serre 和 David Mumford 做數學的方式。

三.在高解析度電視尚未普及前, HD攝錄機 也可以轉換成SD格式來拍攝, 仍然能在一 般的寬銀幕或 標準銀幕之電視觀賞HDV 格式的影像.----不過所觀賞到的影像品質 是SD的 畫質。... Sony Digital

小明: 航海需要靠羅盤指引方向。 解 「數獨」 則可借助於一個簡單的統計表, 即每個數字出現的 次數, 由出現次數最多的數字開始依序解題通常是較佳的策略。

請以需求增加為例,說明市場均衡狀態將如何改變。略

要如何安排課後的休閒活動呢?我們 可以依照自己的個性和興趣,做適當 的選擇,並且考量天候、時間,做適

「熵」(entropy) 的概念、 訊息理論 (informa- tion theory)、 遍歷理論 (ergodic theory) 等等, 這些就非常重要了。.. 因此, 這是一個好例子, 足以引動好奇 心, 產生追尋過程, 進入一個美麗的天地。

請利用需求線,分別畫圖說明需求量變動與需求變動的情況。此外,當所得增加下,需求線會如何