向 量
1. 向量的相等:若 AB CDuuuv uuuv
、 相等,則|uuuvAB|=|CDuuuv| 且 AB CDuuuv uuuv
、 方向相同
2. 反向量:若 |uuuvAB|=|CDuuuv|
,但 AB CDuuuv uuuv
、 方向相反
則 CDuuuv= −uuuvAB
,例 BAuuuv= −ABuuuv
3. 向量加法:平行四邊形法 AB BC AC AB AC CB
+ =
− =
uuuv uuuv uuuv uuuv uuuv uuuv
4. 向量的係數積:
(A)對於任一向量 av
,設 r 為實數,把 r 與 av 之積 記為 rav
,若r >0 rav
, 與 av
同向;
若r<0 rav
, 與 av
反向。
|rav|=r a|v|
(B)若 A、B、C 相異三點共線,存在非零實數 t,使 ABuuuv =t ACuuuv 5. 向量內積:a bv v⋅ =|a bv v|| | cosθ
2
0
| | a b a a a
⋅ =
⋅ = v v
v v v垂直
6. 分點公式:
( )
m n
OP OB OA
m n m n
OA m OB OA
m n
OA m AB
m n
= +
+ +
= + −
+
= + +
uuuv uuuv uuuv uuuv uuuv uuuv uuuv uuuv
m n
OP OB OA
m n m n
= + −
− −
uuuv uuuv uuuv
7. 三點共線:A、B、P 三點共線⇔OPuuuv=αOAuuv+βOBuuuv, α β+ =1
( )
(1 ) ( )
AP t AB
OP OA t OB OA OP t OA t OB
⇒ =
− = −
= − +
uuuv uuuv
uuuv uuv uuuv uuv uuuv uuv uuuv
“ ”
(1 ) ( 0)
( )
( )
OP OA OB
OP OA OB OB
OP OB OA OB BP BA
α α α
α α α
⇐ = + − ≠
= − +
− = −
=
uuuv uuv uuuv uuuv uuv uuuv uuuv uuuv uuuv uuv uuuv uuv uuv
“ ”
8. 三角形面積公式
2 2 2
1 1
| | | || | sin
2 2
1 | | | | ( ) 2
OA h OA OB
OA OB OA OB θ
⋅ =
= − ⋅
uuuv uuuv uuuv
uuuv uuuv uuuv uuuv
9. 三角形的重心:
D,E,F 分別是 BC AC AB, , 之中點
(a) 1
( )
AD= 2 AB+AC uuuv uuuv uuuv
(b) 1 1
3 3
AG= AB+ AC uuuv uuuv uuuv
證明: ( )
AG=αAD=α2 AB+AC uuuv uuuv uuuv uuuv
(1 ) (1 )
AG=βAE+ −β AB= β2 AC+ −β AB uuuv uuuv uuuv uuuv uuuv
1 2
2 3
β = −β ⇒ =β
(c)uuuv uuuv uuuv vAG+BG+CG=0
(d) 1 1 1
3 3 3
OGuuuv= OAuuuv+ OBuuuv+ OCuuuv
10. 三角形的內心:
正弦定理:
sin sin
c x
θ = α
sin( ) sin
b y
π θ = α
−
: :
x y c b
⇒ =
b c
AD AB AC
b c b c
= +
+ +
uuuv uuuv uuuv
證明: b c
AI AB AC
a b c a b c
= +
+ + + +
uuv uuuv uuuv
11. 平面向量座標表示:
( , )
x y
OP xe ye x y
= +
=
uuuv uv uv
1 1 2 2
1 2 1 2
1 1 2 2 1 2 1 2
2 1 2 1
2 2
2 1 2 1
1 2 1 2
1
( ) ( )
( ) ( )
( , ) ( , ) ( , )
( ) ( )
| | ( ) ( )
x y x y
x y
x y
x
OA OB x e y e x e y e x x e y y e
x y x y x x y y
AB OB OA x x e y y e
AB x x y y
OA OB x x y y
rOA rx e
+ = + + +
= + + +
⇒ + = + +
= − = − + −
= − + −
= ⇒ = =
=
uuv uuuv v v v v
v v
uuuv uuuv uuv v v
uuuv uuv uuuv
uuv u
*
*
* ,
* v+ry e1 y =(rx1,ry1)
*單位向量| | 1av = 給定任一向
| | b b b
≡ b
v, $ vv 為單位向量
12. 分點公式:
1 1 2 2
( , ) , ( , ) OAuuv= x y OBuuuv= x y
P 點在 AB 線上且AP BP: =m n:
2 1 2 1
(mx nx ,my ny )
OP m n m n
+ +
= + +
uuuv
13. 直線的參數式:
(a)過點P0 =(x0 ,y0)且與vv=( , )a b
平行之直線參數式
0 0
0
, x x ta P P tv
y y tb
= +
= = + uuuv v
(b)過P x1( 1 ,y1),P x2( 2 , y2)兩點之直線參數式
1 2 1
1 1 2
1 2 1
( )
, ( )
x x t x x P P t P P
y y t y y
= + −
= = + − uuuv uuuv
P 在∆ABC內部: APuuuv=mABuuuv+nACuuuv 證明:m≥0,n≥0,m+ ≤n 1
14. 向量的內積與夾角:
| || | cos av v− =b a bv v θ
2 2 2
2 2
2 1 2 1
2 2 2 2
1 1 2 2
1 2 1 2
cos 1( )
2
( ) ( )
OA OB ab A a b c
c x x y y
a x y b x y
OA OB x x y y
⋅ = = + −
= − + −
= + = +
⇒ ⋅ = +
uuv uuuv
uuv uuuv ,
若av=(a1,a2) bv=(b b1, 2)
,
1 1 2 2 0
av ⊥ ⇔ ⋅ =bv a bv v a b +a b =
, 1 2
1 2
// a a
a bv v⇔ b = b 平行四邊形面積:
2 2 2
|a bv v|| | sinA= |av| | |bv − ⋅(a bv v)
2 2 2 2
1 2 1 2 1 1 2 2
1 2 2 1
( )( ) ( )
| |
a a b b a b a b a b a b
= + + − +
= −
15. 柯西不等式:− ≤1 cosθ ≤1, (|a bv||v| cos )A 2 ≤|av| | |2 bv2
2 2 2
(a bv v⋅ ) ≤|av| | |bv
2 2 2 2
1 1 2 2 1 2 1 2
(a b +a b )≤(a +a )(b +b ) 等號成立時cosθ = ±1
1 2
1 2
// a a
a b b b
⇒ v v = 或
習題:
2 2
9 16 1
x + y = ,求x+ +y 2之極大值、極小值及 ( , )x y ?
16. 正射影: $
| | a a
≡ a v v
av 在 bv
方向的正射影:| | cosav θ b$
(| | cos ) ( 2)
| | | | b a b
a b
b b
θ ⋅
= =
v v v
v uv
v v
av 在 bv
方向的正射影長 | | cos
| | a a b
θ b⋅
= =
v v v
v 基底: a bv v
, 不垂直
2
0 ( )
| |
| |
| | a a
b a b a
b b a
a a a
a b b
b
′ =
′ ′⋅ =
′ = − ⋅
′′ ′
= ′
′′= ′
′
v v
v v v v
v v v
v v v
v v v
v
柯西不等式另一個證法:| |bv′ ≥2 0
2
| ( 2) | 0
| | b b a a
a
− ⋅ ≥
v v v v v
2 2
2
2 2
2 2
2
2 2 2
( ) ( )
| | 2 0
| | | | ( )
| | 0
| |
| | | | ( ) b a b a b
a a
b a b a
a b a b
⋅ ⋅
+ − ≥
− ⋅ ≥
⇒ ≥ ⋅
v v v v
v v v
v v v v
v v v v
17. 直絲的點斜式:
斜率 2 1
2 1
y y m x x
= −
−
1 2 1 1 2 1
1 2 1 1 2 1
1 1
( ) ( )
( )
( ) ( )
tan
x x t x x y y y y
y y t y y x x x x m y y m x x
m θ
= + −
⇒ − = − =
= + − − −
− = −
= :
y=mx+b, b y軸截距
18. 截距式:x y 1 a+ =b :
a x 軸截距 :
b y 軸截距
19. 法式:法向量: : ( , )nv a b
0 0
( ) ( ) 0 0
a x−x +b y− y = ⇒ ax+by+ =c
20. 兩直線的夾角: 1 1 1
2 2 2
0 0 a x b y c a x b y c
+ + =
+ + =
法向量:nuv1=(a1,b2)
nuuv2 =(a2 ,b2)
法向量夾角: 1 2 1 1 2 2
2 2 2 2
1 2 1 1 2 2
( )
| || |
n n a b a b
n n a b a b
⋅ = +
+ +
uv uv uv uv
習題: 1 1
2 2
y m x b y m x b
= +
= +
,證明 1 2
1 2
tan 1 m m θ = m m−
+ 。(θ 為銳角)
21. 點到直線的距離:
直線法向式:ax+by+ =c 0
線外一點P x( 1,y ,線上一點1) Q x( 0,y0) 法線方向的單位向量 $
2 2
1 ( , )
n a b
a b
= +
P 點到直線的距離d =|PQ nuuuv⋅ =$| |PQuuuv| cosθ
1 0 1 0
2 2
1 1
2 2
1 | ( ) ( ) |
1 | |
d a x x b y y
a b
ax by c a b
= − + −
+
= + +
+
22. 兩平行直線距離:
1 1
2 0 0
2 0 0
: 0
: ( ) ( ) 0
( )
L ax by c
L a x x b y y
c ax by
+ + =
− + − =
= − +
L 到1 L 的距離2 0 0 1 2 1
2 2 2 2
|ax by c | |c c |
a b a b
+ + = −
+ +
23. 角平分線:
1 1 1 1
2 2 2 2
1 1 1 2 2 2
2 2 2 2
1 1 2 2
: 0
: 0
| | | |
L a x b y c L a x b y c
a x b y c a x b y c
a b a b
+ + = + + =
+ + = + +
+ +
習題:| | | | x y 1
a + b ≤ ,作圖及求面積。
習題:|x+ y|+|x−2 |y ≤3,作圖及求面積。
空間中的直線與平面
1. 直線與平面的關係:
( ) ( ) ( )
a L E b L E c L E
與 平行
與 相交於一點
與 上
2. 決定平面的條件:
( ) ( ) ( ) ( ) a b c d
不共線三點
一直線與線外一點 兩相交直線
兩平行線
3. 空間中兩相異直線之關係:
( ) ( ) ( ) a b c
相交於一點 兩平行直線 兩歪斜線
4. 空間座標系:OPuuuv=a x$+b y$+cz$ =( ,a b c, ) 右手座標系
x 軸:正射影點: ( , 0 , 0)a y 軸:正射影點: (0 ,b, 0) z 軸:正射影點: (0 , 0 , )c xy 平面:正射影點: ( ,a b, 0)
5. 兩點間的距離:P a1( 1,b1,c1) , P a2( 2,b2,c2)
2 2 2
1 2 1 2 1 2 1 2
1 2 1 2
( ) ( ) ( )
(cos , cos , cos )
P P a a b b c c
P P P P α β γ
= − + − + −
uuuv= , ,
α β γ 分別是P Puuuuv1 2
與 , ,x y z 軸正向的夾角 (cos , cosα β, cos )γ ,叫方向餘弦。
$ (1 , 0 , 0) $ (0 , 1 , 0) (0 , 0 , 1) x= ,y = ,z$=
1 2
| 1 2| P P P P uuuv
uuuv 是單位向量, $x 也是單位向量。
由向量內積的定義可知兩者之間的內積,其數值為夾角的餘弦。
6. 空間向量的內積:
(a)av =(a1 ,a2 ,a3)
bv =(b1 ,b2 ,b3) a bv v⋅ =|a bv v|| | cosθ
2 2 2 2
1 1 2 2 3 3
2 2 2
2 2 2
1 1 2 2 3 3
1 1 2 2 3 3
| | ( ) ( ) ( )
| | | | | | 2 | || | cos
2 | || | cos | | | | | | 2( )
| || | cos
c a b c a b a b a b
c a b a b
a b a b c a b a b a b
a b a b a b a b θ θ
θ
= − = − + − + −
= + −
= + − = + +
= + +
v v v v
v v v v v
v v v v v
v v
,
(b) 1 1 2 2 3 3
2 2 2 2 2 2
1 2 3 1 2 3
( )
cos | || |
a b a b a b a b
a b a a a b b b
θ = ⋅ = + +
+ + + +
v v v v
(c)向量的垂直與平行:
3
1 2
1 2 3
0 //
a b a b
a a a
a b k a kb
b b b
⊥ ⇔ ⋅ =
⇔ ∃ = ⇔ = =
v v v v
v v v v
實數 使
(d)三點共線⇔ uuuv uuuvAB//AC ⇔uuuvAB=t ACuuuv 7. 空間向量的平行四邊形面積
1 2 3 1 2 3
( , , ) ( , , ) OAuuuv= a a a OBuuuv= b b b
2 2 2 2 2
2 2 2 2 2 2 2
1 2 3 1 2 3 1 1 2 2 3 3
2 2 2
1 2 2 1 1 2 2 1 2 1 1 2
| || | sin | | | | | | | | cos
( )( ) ( )
( ) ( ) ( )
OA OB OA OB OA OB
a a a b b b a b a b a b a b a b b c b c a c a c
θ = − θ
= + + + + − + +
= − + − + −
uuv uuuv uuv uuuv uuv uuuv
8. 柯西不等式:|a bv v⋅ ≤| |av| | |2 bv 2 ⇔ ⋅(a bv v)2 ≤|av| | |2 bv 2
2 2 2 2 2 2 2
1 1 2 2 3 3 1 2 3 1 2 3
(a b a b a b ) (a a a )(b b b )
⇔ + + ≤ + + + +
等號成立時 1 2 3
1 2 3
a a a b = b = b 可推廣到 n 維空間。
(1 , 1 , 1) (0 , 1 , 1) (1 , 0 , 0) ( 1 , 1 , 1)
OA OC
OB BC
= =
= = −
uuv uuuv
uuuv uuuv
1 1
2 2
1 , cos 1, 70.5 3
2 2
2 , cos 35.3
3 2 3 OA BC
OA OC
θ θ
θ θ
⋅ = = ≈ °
⋅ = = = ≈ °
uuv uuuv uuv uuuv
,
Ex. 2x−6y+3z=28 x y z, , ∈R
求(x−1)2 +(y+2)2 +z2之最小值及此時之 ( ,x y z ? , )
2 2 2 2 2 2 2
2 2 2 2
2 2 2
{( 1) ( 2) ( ) }{2 ( 6) (3) } (2 6 3 1) {( 1) ( 2) }{49} (14)
( 1) ( 2) 4
x y z x y z
x y z
x y z
− + + + + − + ≥ − + −
− + + + ≥
− + + + ≥
成立時, 1 2
2 6 3
x y z
− = + = =t
−
2(2 1) 6( 6 2) 3(3 ) 28
2 11 26 6
49 14 ,
7 7 7 7
t t t
t t x y z
+ − − − + =
= , = = , = − =
習題: , ,x y z 皆為正,1 4 9
x+ + =y z 9,求x+ +y z之最小值及此時 ( , , )x y z ? 9. 平面方程式:
(a)點向式:平面 E 過 P 點(x0,y0,z 0) 法向量nv uuuv=PQ⋅( , , )a b c
0 0 0
( ) ( ) ( ) 0
a x−x +b y− y +c z−z =
(b)一般式:ax+by+cz+ =d 0, ( ,a b c 法向量 , )
(c)三點式:過(a b c1, 1, 1) (, a2,b2,c2) (, a b c3, 3, 3) 法向量nv=(n1,n2,n3)
2 1 1 2 1 2 2 1 3
3 1 1 3 1 2 3 1 3
2 1 3 1 3 1 2 1 1
2 1 3 1 3 1 2 1 2
( ) ( ) ( ) 0
( ) ( ) ( ) 0
{( )( ) ( )( )}
{( )( ) ( )( )} 0
a a n b b n c c n a a n b b n c c n
a a c c a a c c n b b c c b b c c n
− + − + − =
− + − + − =
− − − − −
+ − − − − − =
1 2 3
2 1 2 1 2 1 2 1 2 1 2 1
3 1 3 1 3 1 3 1 3 1 3 1
n n n
b b c c c c a a a a b b t
b b c c c c a a a a b b
= = =
− − − − − −
− − − − − −
平面:n x1( −a1)+n2(y−b1)+n z3( −c1)=0
2 1 2 1 2 1 2 1
1 1
3 1 3 1 3 1 3 1
2 1 2 1
1
( ) ( )
( ) 0
b b c c c c a a
x a y b
b b c c c c a a
a a b b
z c a a b b
− − − −
− + −
− − − −
− −
+ − =
− −
1. 假設地球是一個完美的球體,若甲、乙兩人分別在高度為 h 的大樓及平地上 看日落,乙看見日落後馬上以行動電話告訴甲,而甲發現他在 t 秒後才看見 日落,求地球半徑?
2. 已知 log 2=0.3010 log 3, =0.4771 log 7, =0.8451某人在銀行存入 20 年期年利 率 5%的定存,問 20 年後,本年和是本金的幾倍?(取兩位有效數字)